Certyfikat czystości sprzed 2 tys. lat
27 grudnia 2011, 17:07Izraelscy archeolodzy poinformowali w pierwszy dzień Świąt Bożego Narodzenia o odnalezieniu w pobliżu Ściany Płaczu certyfikatu czystości sprzed 2 tys. lat. Gliniana pieczęć z napisem w języku aramejskim "czysty dla Boga" oficjalnie potwierdza istnienie praktyk, które dotąd znano tylko z Miszny, jednego z podstawowych tekstów rabinicznych. Wspomina się tam o pieczęciach, które pielgrzymi wykorzystywali jako żetony.
H. sapiens wyodrębniał się ponad milion lat temu? Interesujące wyniki badań czaszki Yunxian 2
26 września 2025, 10:09Od kilkudziesięciu tysięcy lat na Ziemi żyje tylko jeden gatunek rodzaju Homo – Homo sapiens. Najstarsze znane szczątki naszego gatunku – o cechach przejściowych między formami archaicznymi a współczesnymi – znaleziono w Maroku, a ich wiek oceniono na około 315 000 lat. Z kolei z badań genetycznych wynika, że H. sapiens i H. neanderthalensis rozdzielili się około 600 000 lat temu. Jednak najnowsze badania, opublikowane właśnie na łamach Science, wskazują, że proces wyodrębniania się naszego gatunku należy przesunąć wstecz o setki tysięcy lat.
Odkryto związek zwiększający skuteczność leków przeciw superbakteriom
14 lutego 2012, 13:12Chemicy z Uniwersytetu Stanowego Północnej Karoliny uzyskali związek, który sprawia, że istniejące antybiotyki stają się 16-krotnie bardziej skuteczne w stosunku do bakterii wytwarzających metalo-β-laktamazę z Nowego Delhi (NDM-1).
Po raz pierwszy marsjański łazik obył się bez pomocy człowieka. AI zapewni autonomię
16 lutego 2026, 13:32W grudniu marsjański łazik Perseverance, jako pierwsze urządzenie w historii, przemieszczał się po powierzchni Czerwonej Planety całkowicie autonomicznie, bez udziału człowieka. Nad jego podróżą czuwał system sztucznej inteligencji. Pokazuje to, jak bardzo zwiększyły się nasze możliwości oraz jak możemy w przyszłości eksplorować inne światy. Podobne autonomiczne technologie pozwolą na bardziej efektywne zarządzanie misjami, reakcje na wyzwania i zwiększenie możliwości badawczych w miarę, jak będzie rosła odległość pomiędzy Ziemią, a miejscem misji, mówi szef NASA, Jared Isaacman.
Najbardziej kompleksowy przeszczep twarzy w historii
28 marca 2012, 11:44Na University of Maryland dokonano najbardziej kompleksowego przeszczepu twarzy w historii. Pacjent zyskał nową twarz, szczęki, zęby i język. Sama operacja trwała 36 godzin, a drugie tyle zajęły bezpośrednie przygotowania do niej
W pozostałościach po próbie jądrowej znaleziono nieznany kryształ
15 maja 2026, 06:25W lipcu 1945 roku, na pustyni w Nowym Meksyku, Stany Zjednoczone przeprowadziły pierwszy w historii test jądrowy o kryptonimie Trinity. Eksplozja uwolniła energię równoważną 25 tysiącom ton TNT, temperatura w epicentrum przekroczyła 1500°C, ciśnienie zaś sięgnęło 8 gigapaskali, tyle ile głęboko we wnętrzu Ziemi. Piasek pustyni stopił się i zeszklił, tworząc bladozieloną, słabo radioaktywną substancję, którą naukowcy nazwali trynitytem.
Naukowcy odtworzyli mózgowy model dłoni fantomowej
15 czerwca 2012, 10:08Brytyjskim psychologom po raz pierwszy udało się zmapować, w jaki sposób mózg odzwierciedla fantomową kończynę. Okazuje się, że bardzo podobnie jak prawdziwą. Oznacza to, że by reprezentować jakąś część ciała, kora czuciowo-ruchowa nie potrzebuje wzrokowych czy pochodzących z innych zmysłów danych wejściowych.
Jak „efekt zagrody” chroni dzieci przed astmą i alergiami?
30 lipca 2026, 11:02W latach 80. XX wieku epidemiologia zwróciła uwagę, że dzieci wychowujące się w gospodarstwach rolnych rzadziej chorują na astmę i alergie. Do tej pory jednak wyjaśnienie tego zjawiska – zwanego „efektem zagrody” – opierało się na ogólnej hipotezie mówiącej, że intensywny kontakt z różnorodnymi mikroorganizmami we wczesnym dzieciństwie trenuje układ odpornościowy, ucząc go, by nie reagował nadmiernym stanem zapalnym na bodźce, które w rzeczywistości nie stanowią zagrożenia. Taka koncepcja, mimo że przekonująca, nie wskazywała, które konkretnie drobnoustroje odpowiadają za ochronę ani jak dokładnie ta ochrona powstaje.
Zapamiętują wszystko, bo mają inny mózg?
31 lipca 2012, 11:16Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine odkryli różnice dotyczące anatomii i procesów mózgowych osób z zespołem hipertymestycznym (od greckiego thymesis – zapamiętywać). Bez zbytniej przesady można powiedzieć, że nie stosując technik mnemonicznych, zapamiętują one całe swoje życie.
Cukrzyca wynikiem zaburzeń transportu żelaza?
21 września 2012, 10:51Naukowcy z Uniwersytetu Kopenhaskiego i firmy farmaceutycznej Novo Nordisk odkryli, że zwiększona aktywność pewnego białka transportującego żelazo - transportera dwuwartościowych jonów metali (ang. divalent metal transporter-1, DMT1) - doprowadza do zniszczenia produkujących insulinę komórek wysp trzustkowych. Badania na myszach pokazały, że zwierzęta pozbawione tego transportera są chronione przed cukrzycą.
